Xà gồ là gì?

Xà gồ là gì? Xà gồ là thanh kết cấu nằm ngang của mái nhà, đặt trên vì kèo, dầm thép hoặc tường để đỡ trọng lượng của tấm lợp như ngói hay tôn. Trong công trình thép, xà gồ thường được cán nguội thành tiết diện chữ C, U hoặc Z.

Tóm tắt nhanh

Xà gồ là gì và có vai trò thế nào trong mái nhà?

Mái của một ngôi nhà vừa phải cân đối, vừa phải tồn tại lâu dài trước nắng, mưa theo thời gian. Để làm được điều đó cần rất nhiều yếu tố, trong đó không thể thiếu những cây xà gồ dùng để nâng đỡ sức nặng của ngói hoặc tôn lợp mái.

Với những ai hỏi xà gồ là gì, có thể hiểu ngắn gọn: trong xây dựng, xà gồ là một cấu trúc ngang của mái nhà. Nó giúp chống đỡ sức nặng của vật liệu phủ và tầng mái, đồng thời được hỗ trợ bởi các bức tường xây dựng, vì kèo gốc hoặc dầm thép. Nói cách khác, xà gồ là lớp trung gian truyền tải trọng từ tấm lợp xuống khung chịu lực chính của công trình.

Trong các công trình bằng thép hoặc nhôm, xà gồ thường có hình dạng chữ W hay dạng máng rãnh và được dùng làm cấu trúc chính hỗ trợ cho mái nhà. Với nhà xưởng, nhà tiền chế, đây là cấu kiện gần như bắt buộc phải có. Bạn có thể tham khảo thêm về vật liệu nền tại trang giới thiệu về thép.

Thiết kế xà gồ phụ thuộc vào những yếu tố nào?

Hiểu xà gồ là gì cũng giúp bạn nắm cách thiết kế. Khi thiết kế, xà gồ trước hết phụ thuộc vào độ dài của tấm lợp được sử dụng và tải trọng của mái phụ. Bên cạnh đó, trọng lượng của tấm lợp cũng rất quan trọng trong việc quyết định kích thước và số lượng xà gồ.

Nếu tấm lợp có trọng lượng nặng, ta sẽ phải tốn nhiều xà gồ hơn và hệ vì kèo cũng trở nên nặng nề hơn. Còn khi chọn tấm lợp nhẹ, ta không cần tốn quá nhiều chi phí cho hệ vì kèo và xà gồ. Tấm lợp Ahi, tấm lợp Tilcor, tấm lợp Iko là một số loại tấm lợp kim loại nhẹ mà bạn có thể tham khảo.

• Chiều dài tấm lợp: quyết định khoảng cách bố trí các thanh xà gồ.
• Tải trọng mái phụ: ảnh hưởng đến tiết diện và độ dày thanh.
• Trọng lượng tấm lợp: tấm nặng cần nhiều xà gồ hơn, tấm nhẹ giúp tiết kiệm kết cấu.
• Điều kiện gió và công trình cụ thể: cần kỹ sư tính toán theo bản vẽ thiết kế.

Các kích thước và nguyên tắc bố trí xà gồ cần nhớ

Sau khi biết xà gồ là gì, bước tiếp theo là nắm các nguyên tắc kích thước. Xà gồ thường được cân đối tỷ số chiều dài so với độ sâu là 1/32. Lớp ván gỗ và tấm kim loại sử dụng cho tường và mái phải tương ứng với chiều dài và tải trọng của các xà gồ mái.

Tấm lợp mái được sử dụng như một màng chắn đối với động đất và gió, cùng với một hệ thống giằng ngang bên dưới. Khoảng cách giữa các xà gồ tường và xà gồ mái nhà thường là từ 4 đến 6 ft.

Thanh treo được sử dụng để truyền tải trọng lực của xà gồ cho một bộ phận hỗ trợ, đồng thời kiểm soát độ lệch của dầm được tăng cứng và xà gồ. Thanh treo phải được trang bị cho toàn bộ chóp mái nhà và cân bằng bởi một số vị trí tương ứng ở phía đối diện của các chóp mái. Để tăng độ cứng ngang, đòn đỉnh mái được gắn chặt với nhau ở các điểm khác dọc theo chiều dài của chúng.

Hình dạng các loại xà gồ: chữ C, U và Z

Khi tìm hiểu xà gồ là gì, bạn sẽ gặp ba kiểu tiết diện chính. Trong công nghiệp thép, hình dạng cấu trúc được thiết kế sao cho phù hợp với mô tả trên tài liệu đính kèm và bản vẽ. Sự khác biệt giữa các loại nằm ở việc có hay không có phần thép gia cường ở mép.

Vì vậy, với các công trình xây dựng bằng thép, xà gồ và dầm tường thường có hình chữ C, U hoặc Z. Khi chọn vật liệu, bạn có thể xem thêm các nhóm sản phẩm thép hình và tôn lợp tại Thép Nguyễn Thành để phối hợp với hệ khung mái.

Lưu ý khi mua hàng

• Hỏi rõ nguồn gốc xuất xứ và chứng chỉ chất lượng (CO/CQ) đi kèm lô hàng.
• Cung cấp quy cách, số lượng và thời gian cần hàng để được tư vấn và báo giá chính xác.
• Kiểm tra số lượng, quy cách và tình trạng hàng ngay khi nhận.
• Giữ hóa đơn, phiếu giao hàng để thuận tiện đối chiếu và hỗ trợ sau bán.

Câu hỏi thường gặp

Xà gồ là gì và dùng để làm gì?

Xà gồ dùng để nâng đỡ sức nặng của ngói hoặc tôn lợp mái và truyền tải trọng đó xuống vì kèo, dầm thép hoặc tường.

Xà gồ thép thường có hình dạng nào?

Với câu hỏi xà gồ là gì, thường gặp nhất là chữ C (có gia cường), chữ U (không gia cường) và chữ Z (đối xứng điểm); dạng chữ W hay máng rãnh cũng được nhắc đến.

Dùng tôn nhẹ có giúp giảm chi phí xà gồ không?

Có. Tấm lợp nhẹ không cần tốn nhiều chi phí cho hệ vì kèo và xà gồ, còn tấm nặng thì phải dùng nhiều xà gồ hơn.

Khoảng cách giữa các xà gồ là bao nhiêu?

Khoảng cách giữa xà gồ tường và xà gồ mái nhà thường từ 4 đến 6 ft; giá trị cụ thể cần theo bản vẽ thiết kế.

Mua hàng và nhận báo giá

Đã nắm xà gồ là gì và cần tư vấn vật liệu cho hệ mái? Cần tư vấn vật liệu cho hệ mái? Hãy xem thép hình hoặc gửi yêu cầu qua trang liên hệ; hotline/Zalo Thép Nguyễn Thành: 0982 275 499.

Cập nhật ngày 06/10/2026